Gmina Środa Wielkopolska z ratingiem na poziomie „BBB+”

INC RATING przyznaje jednostce samorządu terytorialnego – Gminie Środa Wielkopolska – długoterminowy rating krajowy „BBB+”. Perspektywa ratingu jest stabilna.

Jest to rating zamówiony.

Rating gminy odzwierciedla stabilne wyniki operacyjne Gminy Środa Wielkopolska, jej odpowiednią zdolność do finansowania inwestycji ze środków własnych, aktualną sytuację płynnościową budżetu oraz relatywnie znaczny w stosunku do dochodów bieżących poziom zadłużenia. Rating bierze również pod uwagę obsługę długu jej terminowość i kondycję finansową spółek powiązanych.

GŁÓWNE CZYNNIKI PRZYZNANIA OCENY RATINGOWEJ:

1) Budżet JST

Dochody bieżące jednostki w latach 2012-2017 wzrastały z 85,95 mln zł w 2012 roku do 135,36 mln zł w 2017 roku, co implikuje skumulowany roczny wskaźnik wzrostu (CAGR) na poziomie 9,51%.

Marża operacyjna, czyli relacja nadwyżki operacyjnej do dochodów bieżących, znajdowała się w przedziale 2,81%-8,44% osiągając średnią dla okresu w wysokości 6,20%.

Dochody podatkowe Gminy stanowiły od 40,16% do 50,09% dochodów bieżących. Średnio 45,71% dochodów podatkowych stanowiły podatki lokalne.

Na przestrzeni ostatnich 6 lat wydatki na wynagrodzenia stanowiły przeciętnie 34,55% wydatków bieżących pomniejszonych o zapłacone odsetki. Natomiast wydatki majątkowe wynosiły średnio 20,45% wydatków ogółem.

2) Analiza zadłużenia

Zadłużenie ogółem Gminy w latach 2012 – 2017 wzrastało przeciętnie o 10,82% rocznie do poziomu 62,72 mln złotych, co stanowi 46,33% dochodów bieżących.

Stosunek zadłużenia bezpośredniego do dochodów własnych wzrósł z poziomu 63,55% w 2012 roku do 79,59% w 2017 roku.

Wydatki na obsługę zadłużenia bezpośredniego w 2017 roku wyniosą 8,82% dochodów własnych i będą wyższe o 0,68 p.p., niż w roku ubiegłym.

Przeciętny koszt długu Gminy wynosi 3,57%, natomiast średni okres spłaty zadłużenia – czyli przedział czasowy, w którym Gmina spłaciłaby swoje zobowiązania przy założeniu, że przeznaczałaby na ten cel całą swoją nadwyżkę – zgodnie z planem dla roku 2017 wynosi 16,52 roku.

3) Perspektywa stabilna oceny ratingowej jest związana z analizą najbliższej przyszłości. Główny wpływ na tę decyzję ma:

  • Relacja dochodów bieżących do wydatków bieżących pozwala na generowanie nadwyżki operacyjnej. Analiza dochodów i wydatków Gminy w ostatnich 10 latach rodzi analogie do zasady Pareto-Lorenza, co przekłada się na fakt, iż ok. 20% pozycji dochodów generuje ok. 72% budżetu. Mimo takiego zawężenia źródła tychże dochodów opierają się one w ponad połowie na dochodach własnych Gminy. Wydatki skupiają się głównie na realizacji zadań społecznych w tym w szczególności na edukacji, co jest typowe dla podstawowej funkcji, jaką spełnia samorząd. Jednocześnie Gmina nie ma zrównoważonego podziału wydatków w ich najważniejszych działach, co nie jest rzadko spotykane w polskim sektorze publicznym. Włodarze powinni ze szczególną uwagą planować przyszłe budżety w oparciu o zasadę równoległego wzrostu wydatków bieżących w stosunku do rosnących dochodów bieżących w sposób gwarantujący zachowanie lub zwiększenie obecnego średniego poziomu nadwyżki operacyjnej. Dotowanie edukacji w kwocie 100% subwencji otrzymywanej na to zadanie jest prawidłową decyzją społeczną, Gmina może jednak zostać zmuszona do ograniczenia poziomu tej dotacji w przypadku wystąpienia niekorzystnej sytuacji finansowej.
  • Mimo zrealizowania w ostatnich 5 latach zadań inwestycyjnych przekraczających 152 mln PLN, poziom długu jest wyższy niż na początku tego okresu jedynie o 25 mln PLN. Planowane przez jednostkę zobowiązania w kolejnych okresach nie powinny znacząco wpłynąć na jej zdolność do regulowania zobowiązań. Właściwa wydaje się taka bieżąca restrukturyzacja spłaty zobowiązań (aktualizowanie kosztu pieniądza o niższe stawki marż), która w przyszłości pozwoliłaby na zachowanie większej różnicy między rozchodami a nadwyżką operacyjną, niż jest to planowane obecnie. Przyszłe plany związane z długiem długoterminowym powinny uwzględniać konieczność bieżącego zarządzania długiem już zaciągniętym (o planowanej spłacie do roku 2027). Nie spodziewamy się znaczącej poprawy wskaźników obsługi długu w tym ustawowego wskaźnika limitu obsługi zobowiązań z art. 243 Ustawy o finansach publicznych w krótkim terminie, ale jest to możliwe, jeśli gmina postanowi wprowadzić korektę do planu wydatków bieżących.
  • Bliski kontakt z miastami Poznań i Jarocin w sposób naturalny wymusza stałą współpracę z okolicznymi JST. Otoczenie mikro i makro Gminy sprzyja rozwojowi społecznemu w podobnym stopniu jak ma to miejsce w innych samorządach. Zarządzanie gminą powinno uwzględniać efekty synergii między jej silnymi stronami (szczególnie poziomem edukacji) a możliwościami rozwojowymi zarówno na poziomie organizacyjnym i społecznym, jak i nawet na poziomie finansowego planowania zadań inwestycyjnych w ramach Wieloletniego Planu Finansowego. Szczególną uwagę należy poświęcić próbom restrukturyzacji spółki komunalnej, której ujemne wyniki (i kapitały własne) w sposób istotny hamują rozwój samorządu i stanowią ryzyko dla budżetu. Może to być kluczem dla zapewnienia płynnych finansów i społecznego rozwoju Gminy w długiej perspektywie czasu.

CZYNNIKI ZMIANY RATINGU

Obniżenie przyznanego ratingu może nastąpić w wyniku ponadplanowego zwiększenia się poziomu długu, przy obniżeniu marży operacyjnej poniżej 7% i zachwianiu wzrostowego trendu relacji dochodów i wydatków operacyjnych.

Rating może zostać podniesiony, jeśli jednostka będzie kontynuowała dalsze zmniejszanie się poziomu długu, przy zachowaniu poziomu marży operacyjnej (stosunku nadwyżki operacyjnej do dochodów bieżących) powyżej 10%.

Kontakt:

Pierwszy analityk
Krzysztof Grybionko

e-mail: krzysztof.grybionko@incrating.pl

Drugi Analityk
Jacek Skrzypczak

e-mail: jacek.skrzypczak@incsa.pl

Przewodniczący komitetu ratingowego:
dr Marcin Wiśniewski

Tagi: ,